<!-- wp:paragraph -->
<p><strong>Varikosele
nədir?</strong></p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Varikosele xayanın vena damarlarının genişlənməsi ilə
xarakterizə olunan xəstəlikdir. Xəstəlik həm yeniyetmələrdə həm də yetkin şəxslərdə
yarana bilsə də əsasən xəstəliyə 20-30 yaşlı xəstələrdə rast gəlinməkdədir.
Varikosele xəstəliyi 90-95% hallarda sol tərəfdə, 5-10 faiz hallarda isə sağtərfdə&nbsp;
rast gəlinir.Varikosel xəstəliyinin 10 yaşdan kiçik uşaqlarda rast gəlinmə
tezliyi nadirdir. Varikisele xəstəliyi xüsusən ailə qurmuş şəxslərdə sonsuzluğa
səbəb olduğuna görə erkən diaqnostika və müalicənin əhəmiyyəti böyükdür.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p><strong>Varikosele
xəastəliyinin rastgəlinmə sıxlığı nə qədərdir?</strong></p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p> Varikosele xəstəliyinin ümumi əhali arasında rast gəlinmə faizi 15%,  birincili sonsuzluqda rastgəlinmə tezliyi 35-45% ikincili sonsuzluqda isə  rast gəlinmə tezliyi 45 -80 %-dir.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:image {"align":"right","id":1285,"width":267,"height":248,"sizeSlug":"large"} -->
<div class="wp-block-image"><figure class="alignright size-large is-resized"><img src="https://sidikkanali.az/wp-content/uploads/2022/03/image-5.png" alt="" class="wp-image-1285" width="267" height="248"/></figure></div>
<!-- /wp:image -->

<!-- wp:image {"id":1284,"width":279,"height":234,"sizeSlug":"large"} -->
<figure class="wp-block-image size-large is-resized"><img src="https://sidikkanali.az/wp-content/uploads/2022/03/image-4.png" alt="" class="wp-image-1284" width="279" height="234"/></figure>
<!-- /wp:image -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Şəkil: Varikosle xəstəliyində genişlənmiş damarların görünüşü  (əməliyyatdan əvvəl və sonra)</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p><strong>Varikosle xəstələyinini əlamətləri nədir?<br> </strong></p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Varikosele
xəstəliyi 90% Hallarda ağrısızdır. 10% Hallarda isə varikosle xəstəliyi
xayalığın sol ayrısında və sol aşağı ətrafa ötürülən ağrı ilə xarakterizə
olunur. Xəstələr xüsusən ayaq üstə uzun müddət qaldıqda və fiziki iş görərkən
xayalığın sol yarısında diskomfort və küt ağrı hiss edillər. Zəif ağrı ilə
xarakterizə olunduğuna görə xəstələr cərrahi müdaxilə üçün daha gec dövrlərdə
müraciət edillər və bu xəstəliyin son mərhələsinsdə diaqnoz qoymaya gətirib
çıxarır. Lakin spermaqrammada sperm hərəkətliliyinin zəifləməsinə və miqdarına
gətirib şıxardığına görə sonsuzluğa görə müraciət etmiş şəxslərin müayinəsində
təsadüfən aşkar edilir.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p><strong>Varikosele
xəstəliyində ağrının xarakteri nə cürdür?</strong></p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Varikosele
xəstəliyində ağrı əsasən</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:list -->
<ul><li> Soltərəfli küt və ya kəskindir</li><li> Ayaqüstə durduqda və fiziki iş zamanı ağrı artır</li><li> Günün sonunda ağrı artmağa meyllidir</li><li> Uzanmış vəziyyətdə ağrı azalır</li></ul>
<!-- /wp:list -->

<!-- wp:paragraph -->
<p><strong>Varikosle xəstəliyi nə zaman əməliyyat olunmalıdır?</strong></p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Varikosele
xəstəliyindəcərrahi əməliyyata göstərişlər aşağıdakı hallarda verilir:</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:list -->
<ul><li>Ağrılı olduqda</li><li>Xayanın atrofiyası (xaya həcminin və ölçülərinin kiçilməsi) zamanı</li><li>Sperma göstəricilərinin pisləşməsi nəticəsində Sonsuzluğa gətirib çıxardıqda</li></ul>
<!-- /wp:list -->

<!-- wp:paragraph -->
<p><strong>Varikoselnin
səbəbləri nələrdir?</strong></p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Varikoselenin səbəbləri müxtəlifdir. Varikosele xəstəliyi əsasən sol tərəfdə yarandığına görə və sol xaya venası düz bucaq altında sol böyrək venasına açıldığına görə soltərəfli varikosele xaya venasında venoz qanın durğunluğu ilə əlaqələndirilir. Sağ tərəfdə isə sağ  xaya venası iti bucaq altında aşğı boş venaya açıldlğına görə durğunluq ehtimalı daha aşağı olduğuna görə xəstəliyin sağ tərəfdə yaranma tezliyi daha aşağıdır. Bundan başqa irsi səbəblərlə əlaqədar xaya venalarında olan qapaq çatışmazlığı xaya venalarında olan durğunluğun hesabına  varikosele xəstəliyinin yaranmasına səbəb olur. </p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Aortamezenterial sindrom və ya nutckruker sindromunda böyrək venası aorta və yuxarı müsariqə venası arasında sıxıldığına görə böyrək venasında təzyiqin artmasına səbəb olur. Bu isə dolayı yolla xaya venasında venoz durğunluğa və varikosle xəstəliyinə səbəb olur. Bundan başqa qarındaxili təzyiqin artmasına səbəb olan bir sıra səbəblər də (ağır fiziki iş, qəbizlik və s) varikosele xəstəliyinin yaarnmasında iştirak edən yardımşı səbəblər hesab edilir.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p><strong>Varikosele
xəstəliyinin diaqnozu necə qoyulur?</strong></p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:image -->
<figure class="wp-block-image"><img src="" alt="https://drvahid.az/wp-content/uploads/2021/06/WhatsApp-Image-2021-06-25-at-14.45.19-3-298x300.jpeg"/></figure>
<!-- /wp:image -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Vasrikosele xəstəliyinin diaqnozu xəstənin fizikal müayinəsi ilə başlanır. Xəstənin müayinəsi isti otaqda xəstə ayaqüstə olmaqla aparılmalıdır. Bilindiyi kimi xaayalıq adrtos deyilən qişa ilə əhatə olunduğuna görə soyuq mühitdə yığılaraq xaya venalarının sıxılmasın avə görünməsinin çətinləşməsinə səbəb olur. İsti otaqda xayalığın dərisi boşaldığına görə xəstədə damarları daha asan aşkar etmək olur. Hər iki xaya müayinə olunmalıdır. Xayanın ölçülərinin kiçilməsi diqqətə alınmalıdır. Varikosele xəstəliyində reflüksun olmasını dəqiqləşdirmək üçün Xaya dopplerinin olunması əsas müayinə üsuludur.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p><strong>Varikosele
xəsətliyinin ağırlıq dərəcəsi neçədir?</strong></p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Fizikal
və doppler müayinəsində varikoslenin 3 dərəcəsi aşkar edilir:</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:list -->
<ul><li><strong>Dərəcə
     1</strong>: &nbsp;Xayalara&nbsp; baxarkən genişlənmiş damarlar görünmür, xəstə
     qarnını şişirdikdə (Valsalva sınağı) damarları görmək mümükündür .</li><li><strong>Dərəcə
     2</strong>: &nbsp;damarlar görünmür lakin Valsalva sıbağı zamanı damarları əlləmək
     mümkündür</li><li><strong>Dərəcə
     3</strong>: Varikosele damarları baxış məsafəsindən asanlıqla görünür</li></ul>
<!-- /wp:list -->

<!-- wp:paragraph -->
<p><strong>&nbsp;Varikosele
xəstəliyinin ağırlaşmaları nələrdir?</strong></p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Əsasən&nbsp; iki ağırlaşması vardır</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:list -->
<ul><li>Xayanın atrofiyası (ölçülərin kiçilməsi)</li><li>Sonsuzluq</li></ul>
<!-- /wp:list -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Varikosele xəstəliyində genişlənmiş venoz damarların və
venoz qan dövranının pozulması nəticəsində xayanın həcminin azalması və ya
atrofiyası baş verir. Xayanın əsas həcmini borucuqlar təşkil etdiyinə görə
varikosle xəstəliyi zamanı bu borucuqların həcminin kiçilməsi baş verir.Digər tərəfdən
qidalanmanın pozulması ara toxumanın&nbsp; da&nbsp; kiçilməsinə gətirib
çıxardığı müəyyən edilmişdir.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Xayada varikosele ilə əlaqədar mexaniki və temperaturun yüksəlməsi
nəticəsində termiki təsirlə əlaqədar olaraq spermanın hərəkəti və miqdarı azalı
yəni astenooliqospermiya baş verir. Digər tərəfdən sərbəst radikallların və
böyrəküstü vəzi hormonlarının da xayaya təsiri nəticəsində sperma göstəricilərində
pozulma müşahidə edilir.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p><strong>Varikosele
xəstəliyinin müalicəsi nədir?</strong></p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Hər
şeydən əvvəl qeyd etmək lazımdır ki, varikosle cərrahi xəstəlik olduğuna görə
müalicəsi yalnız cərrahi müdaxilə ilə aparılmalıdır və dərman müalicəsi yoxdur.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Aşağıdakı
hallarda xəstələrdə əməliyyata göstəriş vardır:</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:list -->
<ul><li> Xayanın ölçülərində kiçilmə və xayanın konsistensiyasında yumşalma</li><li> Doppler müayinədə xaya venalarının 3 mm dən çox olması</li><li> Doppler müayinədə qanın geri axımının reflüksun olması</li><li> Spermoqrammada sperm göstəricilərinin pozulması</li></ul>
<!-- /wp:list -->

<!-- wp:paragraph -->
<p><strong><br>
Varikosele xəstəliyində hansı əməliyyat növləri vardır?</strong></p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p><br>
Varikosele xəstəliyində bir neçə əməliyyat növündən istifadə edilir</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:list -->
<ul><li>Genişlənmiş vena damarlarının embolizasiyası</li><li> Laparoskopik varikoselektomiya</li><li> Açıq varikoslektomiya</li><li> Mikroskopik varikoselektomiya</li></ul>
<!-- /wp:list -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Mikroskopik varikoselektomiya hazırda varikosle xəstəliyinin cərrahi müalicəsində qızıl standar hesab edilir. Qasıq nahiyəsində 3 sm kəsik aparmaqla toxum ciyəsi yara səthinə çıxarılır və mikroskop altında arteriya qorunmaq şərtilə genişlənmiş venalar bağlanaraq kəsilir.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:image {"id":1286,"sizeSlug":"large"} -->
<figure class="wp-block-image size-large"><img src="https://sidikkanali.az/wp-content/uploads/2022/03/image-6.png" alt="" class="wp-image-1286"/></figure>
<!-- /wp:image -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Şəkil: Mikroskopik varikoselektomiya əməliyyatı ( arteriya və vena)</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p><strong>Varikosele&nbsp; əməliyyatından sonra sperma göstəriciləri
düzələrmi?</strong></p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Spermatozoidlərin sintezi 3 ay ərzində baş verdiyinə&nbsp;
görə əməliyyatdan sonra xəstələrin təkrar control müayinəsi mütləq&nbsp; 3
aydan sonra aparılmalıdır. Lakin müəyyən olunmuşdur ki, sperma göstəricilərinin
bərpası 3-6 ay zaman ala bilər. Əməliyyat olunmuş xəstələrin isə yalnız 60%-də
sperm göstəricilərinin düzəlməsi müəyyən edilmişdir.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>&nbsp;<strong>Əməliyyatdan sonrakı xəstələr nələrə diqqət etməlidir?</strong></p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Əməliyyatlarımız ambulator qaydada olduğuna görə xəstənin xəstəxanada yatmasına ehtiyac olmur, və əməliyyat yerli anesteziya ilə icra edildiyinə görə əməliyyatdan sonra xəstələr aktiv olur. Xəstə bir neçə saat sonra evə yazılır. Evdə yalnız əməliyyat günü tablet şəklində ağrıkəsici qəbul edir. Əməliyyatdan bir gün sonra xəstələrimiz aktiv hərəkət edə bilir. 10 gün sonra cinsi əlaqəyə icazə verilir.</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:image {"id":1287,"sizeSlug":"large"} -->
<figure class="wp-block-image size-large"><img src="https://sidikkanali.az/wp-content/uploads/2022/03/image-7.png" alt="" class="wp-image-1287"/><figcaption>Şəkil:  Varikoselektomiya əməliyyatı zamanı limfa damarlarının görünüşü</figcaption></figure>
<!-- /wp:image -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>&nbsp;<strong>Varikosel &nbsp;xəstəliyi əməliyyat olunmazsa
&nbsp;nə olar?</strong></p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p>Varikosel xəstəliyi əməliyyat olunmazsa xayaların
qidalanmasının pozulması nəticəsində ölçülərinin kiçilməsi yəni
atrofiyası,sperma göstəricilərinin tədricən pisləşməsi, ailə qurmuş şəxslərdə
isə sonsuzluq baş verir</p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p><strong>Varikosele əməliyyatından sonra nəticələrimiz</strong></p>
<!-- /wp:paragraph -->

<!-- wp:paragraph -->
<p><strong>Əvvəl Sonra</strong></p>
<!-- /wp:paragraph -->